لە نێوان ئیرادەی چارەسەر و مەرجە توندەکانی دەسەڵاتدا؛ مشتوموڕ لەسەر گەڕانەوەی گەریلا و داهاتووی پرۆسەی ئاشتی گەرمتر دەبێت

لە ماوەی ئەم دواییەدا، باسوخواسی پرۆسەی ئاشتی و گەڕانەوەی گەریلاکان بۆ ناو کۆمەڵگە لە تورکیا و باکووری کوردستان بۆتە ئەندازەی گەرمی ناوەندە سیاسی و ڕاگەیاندنەکان، بە جۆرێک کە نوسەر و ڕۆژنامەنووس ئۆزگور ئامەد لە وتارێکیدا جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە سەرکەوتنی ئاشتی تەنها بە هاتنەخوارەوەی کەسەکان لە شاخەکانەوە ناپێورێت، بەڵکو تاقیکردنەوەی ڕاستەقینە بریتییە لە دابینکردنی فەرهەنگێکی کۆمەڵایەتی و یاسایی گونجاو کە تێیدا کۆمەڵگە بە گەڕاوەکان بڵێت کە هێشتا شوێنێک بۆ ژیانیان ماوە و بتوانن بە ئازادی باوەش بە خێزانەکانیاندا بکەنەوە و بەشداریی سیاسی بکەن.

لە بەرامبەردا، سەرکردە سیاسییەکانی دەسەڵات لە تورکیا، لەوانە دەوڵەت باخچەلی سەرۆکی مەهەپە و ڕەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆک کۆماری تورکیا و سەرۆکی مەهەپە، جەخت لەسەر ئەوە دەکەنەوە پرۆسەی ئاشتی بەرپرسیارێتییەکی مێژووییە و بە هاتنی ڕەشنووسی یاسای چوارچێوە بۆ پەرلەمان، کە پێشبینی دەکرێت لەلایەن پارتەکانەوە پێشکەش بکرێت، پرۆسەکە دەچێتە قۆناغێکی خێراترەوە و هیچ یارییەکی سیاسی ناتوانێت پاشەکشەی پێ بکات.

سەبارەت بە ڕەهەندە مێژوویی و کۆمەڵایەتییەکانی ئەم پرۆسەیە، کەسایەتییە سیاسی و چالاکوانەکان وەک هولیا ئالۆکمەن لە تەڤگەری ژنانی ئازاد (تەژەئا) دەریدەبڕن، پرۆسەی ئێستا درێژەپێدەری ئەو هەوڵە مێژووییەیە کە لە ساڵی ٢٠١٣دا دەستی پێکرد و لە ساڵی ٢٠١٥دا نیوەچڵ مایەوە، بەو پێیەی تورکیای ئەمڕۆ جیاوازە و پرسی کوردی لە ئاستی ناوخۆییەوە تێپەڕیوە و بووەتە پرسێکی نێونەتەوەیی کە لە دڵی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و گۆڕەپانی جیهانیدا باس دەکرێت، بۆیە تێکۆشان لەپێناو ئاشتییەکی شکۆمەنددا ئەرکێکی هاوبەشە و دەبێت فەزای تێکۆشانی چەکداری بگۆڕدرێت بۆ سیاسەتی دیموکراتیک.

سەرەڕای ئەم ئاراستە ئەرێنیانە، ڕەشنووسی یاسای چوارچێوە کە بڕیاربوو ئەم هەفتەیە ببرێتە پەرلەمان، بەهۆی خاڵێکی توند و ناکۆکەوە تووشی پەککەوتن و دواکەوتن بووە، چونکە هاوپەیمانی دەسەڵات (ئاکپارتی و مەهەپە) سوورن لەسەر ئەوەی کە گەڕانەوەی گەریلاکان و کەسانی تاراوگەنشین و زیندانەکان دەبێت بە شێوەیەکی کۆنتڕۆڵکراو و لە ڕێگەی سێ قۆناغەوە بێت (ساڵێک بۆ گەڕانەوە، سێ ساڵ بۆ ئازادیی مەرجدار، و پێنج ساڵیش قەدەغەی تەواوی کاری سیاسی)، بە مەرجێک تەنانەت دوای تەواوکردنی چاودێریش مافی خۆپاڵاوتن و پۆستی حیزبییان نەبێت.

 لە بەرامبەردا، پارتی دیموکراسی و یەکسانی گەلان (دەم پارتی) و ناوەندە کوردییەکان بە توندی دژی ئەم بڕگە و مەرجە قەدەغەکەرانەن و پێیان وایە قەدەغەکردنی کاری سیاسی پێچەوانەی ئامانجی سەرەکیی تێکەڵبوونەوەی کۆمەڵایەتی و سیاسییە،  بڕیارە لە لیژنەی دادگایی پەرلەماندا دانوستانەکان بۆ نەرمکردنەوەی ئەو مەرجانە بەڕێوە بچن پێش ئەوەی دەقی کۆتایی یاساکە پەسەند بکرێت.