قەیرانی بەنزین و لێپرسینەوە لە وەزیری نەوت؛ بەغداد دەتوانێت خواستی هەرێم لە سووتەمەنی پڕبکاتەوە؟

زیاتر لە ٦٠ واژۆی پەرلەمانتاران کۆکراوەتەوە بۆ بەردەوامبوون لە لێپرسینەوە لە باسم عەبادی، وەزیری نەوتی عێراق، لەسەر پاشخانی قەیرانی سووتەمەنی کە وڵاتی گرتووەتەوە؛ ئەمەش لەکاتێکدایە کە ناوبراو دوێنێ لە پەرلەمانی عێراق ئامادە بوو و وەڵامی پرسیاری پەرلەمانتارانی دایەوە.

قەیسەر جۆرانی، پەرلەمانتاری فراکسیۆنی سادقون، ڕایگەیاند که ئەم داواکارییە بۆ بەردەوامبوون لە ڕێکارە پەرلەمانییەکان لەسەر بنەمای ژمارەیەک دۆسیەی پەیوەندیدار بە شکستەکانی ئێستای وەزارەتە، چونکە قەیرانەکە ڕەنگدانەوەی نەرێنی لەسەر هاووڵاتییان و کەرتە بەرهەمهێنەرەکان هەبووە.

لە لایەکی ترەوە، وەزارەتی نەوتی عێراق ڕوونکردنەوەیەکی بڵاوکردەوە و تێیدا ئاماژەی بەوە کرد کە تێکڕای هەناردەی ڕۆژانەی نەوتی خاو لە مانگی ئەیلوولدا بە نزیکەی (٢ ملیۆن و ٦٠٠ هەزار) بەرمیل لە ڕۆژێکدا بووە، سەرەڕای داخبوونی گەرووی هورمز. لە کاتێکدا بەڕێوەبەری کۆمپانیای سۆمۆ پێشتر باسی لە هەناردەکردنی ٤ ملیۆن و ٢٥٠ هەزار بەرمیل کردبوو لە ڕۆژێکی دیاریکراودا بەهۆی زیادکردنی بڕی بارکردن لە دەرەوەی گەرووی هورمزەوە.

هاوکات لە هەرێمی کوردستان، سەرەڕای دەستپێکردنەوەی بەرهەمهێنانی نەوت و هەناردەکردنی بە بڕی نێوان ۲۰۰ بۆ ۲۲۰ هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا، بەڵام قەیرانی کەمیی بەنزین و بەرزیی نرخەکەی کە زیاتر لە سێ مانگە ڕووی لە ناوچەکە کردووە، بە هەڵپەسێردراوی ماوەتەوە.

وەزارەتی سامانە سرووشتییەکانی هەرێم لە ۲۰ی ئاب بە فەرمی داوای لە وەزارەتی نەوتی عێراق کردووە بڕی پشکی نەوتی خاوی هەرێم لە ٥۰ هەزار بەرمیلەوە بۆ ۱۱٥ هەزار تا ۱۳۰ هەزار بەرمیل بەرز بکاتەوە.

شارەزایان و پەرلەمانتاران ئاماژە بەوە دەکەن کە تەنانەت ئەگەر بەغداش ڕەزامەندی بدات، پێداویستی ڕۆژانەی هەرێم لە نێوان ٦ بۆ ٧ ملیۆن لیتردایە، لە کاتێکدا بەرزکردنەوەی پشک بۆ ۱۳۰ هەزار بەرمیل تەنها نزیکەی ٤.٥٥ ملیۆن لیتر بەنزین بەرهەم دەهێنێت، کە ئەمەش نیشانەی مانەوەی بۆشایی گەورەیە لە دابینکردنی سووتەمەنی و پێویستی بە چارەسەری ڕیشەیی وەک شەفافیەتی حیسابات و کۆنترۆڵکردنی بازاڕ هەیە.