ڕەوشی بەغداد لە یادی حەوتەمین ساڵەی تشریندا: ئامادەکاری جەماوەری و بەرزترین ئاستی ڕێوشوێنی ئەمنی

هێزە ئەمنییەکان بە ئاڵای عێراق و شاردنەوەی چەک لە گۆڕەپانی تەحریر بڵاوەیان پێکراوە، میدیاکانیش هۆشداری لە ئەگەری بەریەککەوتنی سیاسی دەدەن.

بەرەبەیانی ئەمڕۆ، هاوکات لەگەڵ دەستپێکردنی ئامادەکارییەکان بۆ ڕێکخستنی خۆپیشاندانێکی فراوانی جەماوەری لە یادی حەوتەمین ساڵیادی ناڕەزایەتییەکانی "تشرین"، هێزێکی زۆری ئەمنی عێراق لە گۆڕەپانی تەحریری بەغداد و دەوروبەری، لەوانەش نزیک پردی جمهوریە و ناوچەی سنەک، بڵاوەیان پێکرا. ئەم هەنگاوە ئەمنییە هاوکاتە لەگەڵ داخستنی دەروازە و گۆڕەپانە نزیکەکانی وەک گۆڕەپانی تەیەران، بە مەبەستی پاراستنی دۆخی ئاسایش و ڕێگریکردن لە هەر گرژییەکی چاوەڕوانکراو. بڕیارە خۆپیشاندانەکان لە کاتژمێر 11ی پێشنیوەڕۆی ئەمڕۆ دەستپێبکەن و داواکارییەکی فراوان لە خەڵک کراوە بۆ ئەوەی بەشداربن و لە گۆڕەپانەکان ئامادە ببن.

لەپێناو ڕێگریکردن لە ئەگەری بەریەککەوتنی نێوان خۆپیشاندەران و هێزە ئەمنییەکان، و بۆ دووبارە نەبوونەوەی دیمەنە خوێناوییەکانی خۆپیشاندانەکانی تشرین لە بەغدا و پارێزگاکانی ناوەڕاست و باشووری عێراق، هێزە ئەمنییەکان بەشێوەیەکی ڕێکخراو و بە هەڵگرتنی ئاڵای عێراق لە شەقامەکاندا بڵاوبوونەتەوە، بەبێ ئەوەی چەکەکانیان دەربخەن.

لە لایەکی ترەوە، ڕۆژنامەی "المدی" لە ڕاپۆرتێکدا ئاماژە بە مەترسییەکی گەورەتر دەکات، کە بریتییە لە ئەگەری بەشداریپێکردنی هەندێک لەو گرووپە چەکدارانەی کە هێشتا ئامادە نیین چەکەکانیان دابنێن و تێکەڵ بە پرۆسەی سیاسی و حکومی ببن. بەپێی ڕاپۆرتەکە، ئەم گرووپانە هەوڵ دەەن لە ڕێگەی کۆکردنەوەی لایەنگرانیان و بەشداریکردن لە خۆپیشاندانەکاندا، وەک جۆرێک لە ڕووبەڕووبوونەوە و دژایەتیکردن دەردەکەون بەرامبەر بەو گرووپە چەکدارانەی تر کە ڕازی بوون چەکەکانیان دابنێن و بەشداری لە حکومەتی ئێستای عێراقدا بکەن.

باگراوندی مێژوویی و گرنگیی بزووتنەوەی تشرین

بزووتنەوەی ناڕەزایەتیی تشرین کە لە ئۆکتۆبەری ساڵی 2019 لە بەغداد و چەندین پارێزگای تری عێراق دەستی پێکرد، یەکێکە لە گەورەترین و دیارترین شۆڕشە جەماوەرییەکانی مێژووی مۆدێرنی عێراق. ئەم بزووتنەوەیە لە سەرەتادا وەک ناڕەزایەتییەک دژی گەندەڵی کارگێڕی و دارایی، بێکاریی بەرفراوان، نەبوونی خزمەتگوزارییە سەرەتاییەکان وەک کارەبا و ئاو، و لاوازیی ئاستی ژیان دەستی پێکرد، بەڵام زۆر بە خێرایی پەرەی سەند و داوای گۆڕینی بنەڕەتی لە سیستەمی سیاسی و ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەختەی کرد.

لەو خۆپیشاندانە مێژووییانەدا، سەدان هاوڵاتیی سیڤیل و چالاکوان گیانیان لەدەست دا و هەزاران کەسیش بریندار بوون بەهۆی بەکارهێنانی توندوتیژی دژیان. ئەم قوربانیدانە گەورەیە بووە هۆی دەستلەکارکێشانەوەی حکومەتەکەی عادل عەبدولمەهدی و دواتر ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەختە لە ساڵی 2021. لەو کاتەوە تاوەکو ئێستا، ساڵانە لەم وادەیەدا، هاوڵاتییان، چالاکوانان و کەسوکاری قوربانیان یادی ئەم بۆنەیە دەکەنەوە بۆ نوێکردنەوەی پەیمان لەپێناو بەدیهێنانی تەواوی ئامانجەکانی بزووتنەوەکە و لێپرسینەوە لەو لایەنانەی توندوتیژییان بەرامبەر خۆپیشاندەران ئەنجام داوە.