2025-08-03
10493 جار خوێنراوەتەوە
بۆچی پارتی ناتوانێت ئەنجامدەرانی هێرشە درۆنییەکان ئاشکرابکات؟
پوختە
پاش ئەوەى لەماوەكانى رابردودا چەندینجار لەرێى درۆنەوە هێرشكرایە سەر دامەزراوە ئەمنى و نەوتییەكانى هەرێم، دواتر لە كۆنگرەیەكى رۆژنامەوانیى رێبەر ئەحمەد وەزیرى ناوخۆى حكومەتى ماوە بەسەرچوى هەرێم بەشێوەیەكى ناراستەوخۆ ئاشكرایكرد كە دەزانن كێ لەپشت هێرشە درۆنییەكانەوەیە.
هاوكات، نەك هەر كۆنگرە رۆژنامەوانییەكەى وەزیرى ناوخۆ، بەڵكو پارتى و حكومەتى هەرێم چەند جارێك بەشێوەیەكى ناراستەوخۆ پرسى ئاشكراكردنى ناوى ئەو كەس و لایەن و گروپە چەكدارانەیان وروژاندوە، بەڵام تا ئێستا پارتى بە فەرمى نەیتوانیوە ناوى راستەقینەى كەس و لایەنەكان ئاشكرابكات، ئەگەرچى تەنها لە مانگى تەمموزى رابردودا هەرێم روبەڕوى 20 هێرشى درۆنی بۆتەوەو هێرشەكانیش زیانى بەرچاویان هەبوە.
ئیرادە، لەم راپۆرتەیدا دەیەوێت وەڵامى ئەو پرسیارە بداتەوەو كۆدى نهێنى ناوهێنانى لایەنەكان لەپشت پەردەو بە شێوەى ناراستەوخۆ بكاتەوە.
هاتنەكەى قاسم ئەعرەجى چى لێكەوتەوە؟
لە هەفتەى رابردودا، قاسم ئەعرەجى ڕاوێژكاری ئاسایشی نیشتمانیی عێراق بەسەردانێكى فەرمى و بە سەرۆكایەتى لیژنەیەكى تایبەت بە هێرشە درۆنییەكان گەیشتە هەولێرو لە نزیكەوە لەگەڵ بەرپرسانى حكومەتى ماوەبەرسەچوى هەرێم كۆبۆوەو لە دیدارەكانى دا كە زیاتر مۆركێكى ئەمنییان هەڵگرتبو وەك لە سیاسى؛ بە وردى گفتوگۆیان سەبارەت بە هێرشى درۆنەكان كردو بەشێوەیەكى راستەوخۆو بێ پێچ و پەنا هەرێم زانیارى وردى سەبارەت بەو هێرشە درۆنییانە خستە بەردەستى ئەعرەجى و ئەویش خۆى پێشتر ئاگادارى وردی پێشهاتەكان بو.
هەردولا لەرێى میدیاكانەوە تەنها ئەوەیان وت كە ناوى ئەو كەس و لایەنانە دەزانن كە لەپشت هێرشەكانەوەن و تەنانەت ئیدانەشیان كرد، بەڵام نەیانتوانى بۆ راى گشتى ئاشكرابكەن.
بەپێى زانیارییەكانى ئیرادە، دوێنێ شەممە لیژنەیەكى ترى هاوشێوەى لیژنەكەى ئەعرەجى هاتۆتە هەرێم و دەیەوێت ئەمجارە بەشێوەیەكى چڕوپڕ تر لەپێشو سەبارەت بە هێرشەكان داتاو بەڵگەنامەو زانیارى ورد كۆبكەنەوەو بیكەنە راپۆرتێك و لەدواجاردا بخرێتە بەردەم محەممەد شەییاع سودانى سەرۆكوەزیرانى عێراق.
ئیرادە زانیویەتى لیژنەیەكى ترى ئەمنى هەرێم هاوكارى ئەو لیژنە تازەیەى بەغداى كردوە، بە مەبەستى دۆزینەوەى شوێن و ئاراستەى هەڵدانى موشەك درۆنەكان و كۆبونەوەكانى لیژنەكانیش بە نهێنى و دور لە چاوى كەناڵەكانى راگەیاند بەڕێوەچوە.
سیناریۆكانى بەردەم مەترسى پارتى لە ئاشكراكردنى ناوەكان چین؟
ئەگەر هاتو پارتى بەشێوەیەكى راستەوخۆ ناوى ئەو كەس و لایەنانە بهێنێت ئەوا دەكەوێتە بەردەم سێ سیناریۆى مەترسیدارەوە، كە خۆى نایەوێت و ناشتوانێت بەرپرسیارێتى هیچ سیناریۆیەكیان بگرێتە ئەستۆ، كە بەمجۆرەى خوارەوەن:
سیناریۆى یەكەم: ئەگەر پارتى بە ئاشكرا ناوى بەرپرسانى هێرشە درۆنییەكان ئاشكرا بكات ئەوا مەترسیى ئەوەى هەیە چوارچێوەى هەماهەنگى هەمو رێككەوتنە تایبەتەكان سەبارەت بە موچەو نەوت رابگرن و چیتر موچەى فەرمانبەرانى هەرێم نەنێرن، كە دواجار ئەمە لەناوخۆدا پارتى روبەڕوى رەخنەیەكى زۆر دەكاتەوەو فشارى ئەوەى لێدەكرێت ئەگەر دۆخەكەت بۆ چارەسەر ناكرێت یان بەشدارى هەڵبژاردنى داهاتو مەكە؛ یان سەرجەم وەزیرو پەرلەمانتارەكانت لە بەغدا بكشێنەوە، كە ئەوەش كارێكە مەحاڵە پارتى بیكات و بەرژەوەندییەكانى خۆى هەمیشە لە پێش بەرژەوەندى خەڵكى هەرێم بوە.
سیناریۆى دوەم: پارتى بە بێدەنگیى چاوەڕێى دانیشتنەكانى پەرلەمانى بەغدا دەكات بۆ یەكلاكردنەوەى پرسى پرۆژەیاساكەى حەشدى شەعبى و دەیەوێت بزانێت ئایا بە ئاسانى تێدەپەڕێت یان كێشەى بۆ دروستدەبێت؟ چونكە لە حاڵەتى تێپەڕاندنى ئەو پرۆژە یاسایە؛ دور نییە ئەمریكا و ئیسرائیل بەفەرمى بڕیار بدەن بە لێدانى هێزەكانى ناسراو بە گروپى مەقاوەمەو حەشدى شەعبى، تەنانەت پێشبینى دەكرێت ئەمجارە كەسى یەكەمى ئەو میلیشیا و گروپە چەكدارانە بكرێنە ئامانج، كە ئەمە سیناریۆیەكە پارتى لێى دەترسێت و نایەوێت بەرپرسیارێتییەكەى بگرێتە ئەستۆ.
سیناریۆى سێهەم: پارتى ترسى لەوە هەیە لە ئەگەرى سەرلەنوێ هەڵگیرسانەوەى شەڕى ئێران و ئیسرائیل دا؛ ئەمجارە ئێران و حەشدى شەعبى؛ پارتى بە دوژمنى سەرەكى خۆیان بزانن و كاردانەوەى توندیان بەرانبەرى هەبێت، چونكە پارتى ئەوكاتە دەبێتە نزیكترین و ئاسانترین ئامانجى پێكراوى ئێران و گروپە هاوپەیمانەكانى لە عێراق.
كەواتە پارتى چاوەڕێى چى دەكات؟
لە هەمو ئەگەرو سیناریۆكاندا پارتى دەیەوێت وڵاتێكى زلهێزى وەك ئەمریكا پرسى هێرشە درۆنییەكان یەكلابكاتەوە نەك خودى خۆى، چونكە باش دەزانێت بە ئاشكرا قسەكردن لەسەر ئەو لایەنانە دەبێتە مەترسى و هەڕەشەى حەتمى نەك بۆ سەر حكومەتى هەرێم بەڵكو بۆ خودى بنەماڵەى بارزانى-ش.
دواجار، لەپرسێكى لەمجۆرەدا نە كلیلى چارەسەرى دۆخەكە لە دەستى پارتیدایە، نە چارەنوسى پەیوەندییەكانى نێوان خۆى و حەشدى شەعبى و ئێران، لەبەرئەوە لەكاتێكدا ئەگەر شەڕى نێوان ئێران و زلهێزەكانیش هەڵنەگیرسێتەوە؛ ئەوا پارتى هەر لەبەردەم مەترسى تێكچونى پەیوەندییەكانى نێوان خۆى و لایەنەكانى شیعەدایە.
-
یهكهم دیبهیتى سهرۆكى ئهمریكا لهدواى 31ى ئاب.. ڕوداوێك ئهمریكاى بهتهواوى شهكهت كرد
|
-
29 ساڵ دواى 31ى ئابى 1996 بۆ یهكهمجار زانیاریى گرنگ ئاشكرابوو
|
-
پێكهێنانى حكومەتى هەرێم دەبێتە خەونێكى وەدینەهاتو
|
-
هەرێم چاوى لە واشنتۆنە بۆ پاراستنى كێڵگە نەوتییەكانى
|
-
دەوڵەتی یاسا: دواخستنی هەڵبژاردن بە ڕەنگی ئیسرائیل نوسراوە
|
-
داتاى وشكەساڵیى؛ كۆچى عەرەب بۆ كوردستان زیاددەكات
|
-
کۆمەڵکوژیی و تەوریسى باڵیۆز لە فەیلەقی دیپلۆماسیى دا
|
-
فۆرن پۆڵسی: ئێران چەقی ململانێی چینو ئەمریکا لەجەنگی ساردی نوێدا
|
-
عێراق لهكهوتن ئاگاداردهكرێتهوه.. لاریجانى سیناریۆكانى بهبهغدا گهیاند
|
|
|