2026-04-21 396 جار خوێنراوەتەوە

بازرگانی لە گەروو و رێڕەوە ئاوییەكانی جیهان بە داتا

ناوەندی هەواڵ

بەپێی داتاكانی ساڵی 2019، گەروو و ڕێڕەوە ئاوییە سەرەكییەكانی جیهان پشكێكی زۆر لە بازرگانی دەریایی نێوان وڵاتانی بێلایەن پێكدەهێنن. گەرووی هورمز كە ئێستا قەیرانێكی گەورەی دروستكردووە تەنها 5.3% ی وزە و كەلوپەل و پێداویستی جیهانی پێدا تێدەپەڕێت.

دەریای باشووری چین بەڕێژەی 37.1%، دواتر گەرووی مەلەگا بەڕێژەی 34.5%، كەناڵی سوێس بەڕێژەی 22.9%، بابولمەندەب بەڕێژەی 22.6% و كەناڵی ئینگلیزی بەڕێژەی 29.9%.، گەرووی هورمزیش 5.3% ی بازرگانی دەریایی جیهانی پێدا تێدەپەڕێت.

ناوی گەرووە گرنگەكانی جیهان

مەلەگا

هورمز

كەناڵی ئینگلیز

جەبەل تاریق

گەرووی بیرینگ

كەناڵی پاشی

گەرووی دۆڤەر

گەرووی دانیمارك

گەرووی بابولمەندەب

گەرووی ماجەلان

بەهۆی داخرانی گەرووی هورمزەوە كە 5.3% ی وزە و پێداویستی جیهانی پێدا تێدەپەڕێت، لە 28 ی شوباتی 2026 بەهۆی جەنگی نێوان ئێران و ئەمریكا و ئیسرائیل، نرخی وزە و پێداویستیەكان لە جیهان بەشێوەیەكی بەرچاو بەرزبوونەوە، هەرچەندە ئاگربەستی دوو هەفتەیی كەمێك دۆخەكەی ئارام كردەوە، بەڵام هەر قەیرانێكی تری جیهانی لە یەكێك لەو گەرووانەی لە گەرووی هورمز كەلوپەلی زیاتریان پێدا دەڕوات، ئەو پرسیارە دێنێتە كایەوە كە ئاخۆ چی كاریگەرییەك دروست دەكات.

بۆ نمونە دەریای باشوری چین بە رێژەی 37.1 % ی كەلوپەل و پێداویستی و وزەی جیهانی پێدا دەڕوات، ئەگەر جەنگێك لەو ناوچەیە ببێتەهۆی داخرانی گەرووەكە، قەیرانێكی گەورەی جیهانیی بەدوادادێت.

  • سوپرایزێکی تری بەغداد لە ڕێگەدایە؛ مەترسیی گۆڕینی دراو و لابردنی سفرەکان لە چەند مانگی داهاتوودا

  • كێشه‌كانی نێوان هه‌ولێر و به‌غدا له‌ بودجه‌ی 2027؛ له‌ نه‌وت و داهاتی گومرگییه‌وه‌ تا ڕێژه‌ی پشكه‌كان

  • بەهای دۆلار وەکخۆی نامێنێتەوە؛ ئەنجومەنی وزاری ئابووری عێراق پرۆژەیاسای بودجەی پەسەندکرد

  • فەرمانبەری گرێبەست و کرێکاری رۆژانە لە بودجە جێگیرکران

  • کێشەی گەرووی هورمز و هەڕەشەی سزای ئەمریکا؛ کۆمپانیای "سۆمۆ" سزا دەدرێت؟

  • ڕێککەوتنی سیاسی بۆ تێپەڕاندنی خشتەکان؛ بۆچی سەردانەکەی وەفدی هەرێم بۆ بەغدا یەکلاکەرەوەیە؟

  • عێراق هەناردەی نەوتی لە گەرووی هورمزەوە گەیاندووەتە دوو ملیۆن بەرمیل

  • بانكه‌ بازرگانییه‌كانى سلێمانى و هه‌ڵه‌بجه‌ و ئیداره‌كانى ڕاپه‌رین و هه‌ڵه‌بجه‌ كه‌م ده‌كرێنه‌وه‌

  • عێراق رێکارەکان توند دەکاتەوە و هەرێمی کوردستان ناچار بە جێبەجێکردنی سیستەمی نوێی دارایی دەکرێت

سەرەکی