داستانی ڤیان لە وێرانەکانی موسڵ؛ چۆن سینەمای کوردی بووە جێی سەرنجی جیهان؟

فیلمی سینەمایی نوێی دەرهێنەری دیاری کورد هەڵکەوت مستەفا بە ناونیشانی (بەهەشت نابینیت، ئەگەر ژن بتکوژێ)، دەنگدانەوەیەکی بێوێنە و بەرفراوانی لەنێو باڵاترین پێگە، گۆڤار و ناوەندە رەخنەیییە سینەماییەکانی جیهاندا دروستکردووە.

ئەم بەرهەمە کە دوای نمایشکردنی لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی ڤێنیس و دەستنیشانکردنی وەک نوێنەری فەرمیی عێراق بۆ خەڵاتەکانی ئۆسکار هات، وایکردووە گەورەترین رەخنەگرانی جیهان بە چاوی سەرسامییەوە ئاوڕ لەم ڕووداوە هونەرییە بدەنەوە؛ تا ئەو ئاستەی گۆڤاری بەناوبانگی "ڤارایتی" بەرهەمەکە بە "سروودێکی نیشتمانی بۆ پێشمەرگە" ناوزەد بکات و کۆمەڵەی سینەمادۆستانی نێودەوڵەتیش (ICS) ڕابگەیەنێت کە "پێویستە هۆلیوود لە دەرهێنانی ئەم ئەکشنە جەرگبڕەوە فێربێت."

چیرۆکی فیلمەکە تیشک دەخاتە سەر داستانێکی پڕ لە سۆز و خەبات؛ ڤیان (کە ڕۆڵەکەی لەلایەن ئاڤان جەمالـەوە بەرجەستە کراوە)، کچە پێشمەرگەیەکی نیشانشکێنە و لەنێو وێرانەکانی شاری موسڵدا بەدوای "هێلین"ی خوشکە بچووکەکەیدا دەگەڕێت کە لەلایەن چەکدارانی داعشەوە بەدیل گیراوە. ڕووداوەکان ڕەنگدانەوەی مێژووی خوێناویی هێرشەکانی ساڵی ٢٠١٤ن، کاتێک خێزانی ڤیان کۆمەڵکوژ دەکرێن و خۆیشی دوای ڕاکردن پەیوەندی بە یەکەیەکی پێشمەرگەی ژنانەوە دەکات تا بێتەوە بەرەکانی جەنگ.

میدیا باڵاکانی جیهان بە وردیی پۆڵێنی خاڵە بەهێزەکانی ئەم شاکارەیان کردووە؛ گۆڤاری سکرین دەیلی (ScreenDaily) ستایشی کاریگەریی مۆسیقای رۆژهەڵاتی، وێنەگرتنی سەرنجڕاکێشی لەنێو کەلاوەکان و نواندنی قووڵی ئاڤان جەمالی کردووە، هەرچەندە ئاماژەی بەوەش داوە کە فیلمەکە زیاتر جەختی لەسەر ئاکشنی بریقەدار کردووەتەوە. لەلایەکی دیکەوە، گۆڤاری ڤارایتی (Variety) ئاماژەی بەوە کردووە کە فیلمەکە لە شاکارە ئەمریکییەکەی "American Sniper"ی کلینت ئیستوود وردتر و ڕاستەقینەتر، ئارامگری و شێوازی کارکردنی نیشانشکێن نیشان دەدات.

هاوکات، پێگەی ناسراوی Next Best Picture ڕایگەیاندووە کە نواندنی ئامادەگیی بێباکانەی ئاڤان جەمال—کە بە بێ کڵاوی پارێزەر و قژی کراوەوە بەرەنگاری داعش دەبێتەوە—پەیامێکی یاخیبووانەی بەهێزە و تا چركەی کۆتایی بینەر بە شاشەکەوە دەبەستێتەوە. بە کۆی دەنگ، ڕەخنەگرانی نێودەوڵەتی هاوڕان لەسەر ئەوەی فیلمی "بەهەشت نابینیت، ئەگەر ژن بتکوژێ" نەک هەر ڕێزلێنانێکی مەزنە بۆ ئازایەتیی کچانی پێشمەرگە، بەڵکو وەچەرخانێکی مێژووییشە لە جیهانیپێشاندانی سینەمای کوردی لەسەر ئاستی جیهان.